Aktywność obywatelska

Petycje - skargi - wnioski - lobbing i inne


Wykonywanie obywatelskich obowiązków wymaga niekiedy bezpośredniej interwencji w sprawie zastanych nieprawidłości w instytucjach publicznych. W takich przypadkach na gruncie prawa polskiego zastosowanie ma art. 63 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. 1997 nr 78 poz. 483), zgodnie z którym "każdy ma prawo składać petycje, wnioski i skargi w interesie publicznym, własnym lub innej osoby za jej zgodą do organów władzy publicznej oraz do organizacji i instytucji społecznych w związku z wykonywanymi przez nie zadaniami zleconymi z zakresu administracji publicznej (...) ". Bezpośrednim przełożeniem tego artykułu na ustawowe przepisy wykonawcze są postanowienia działu VIII Ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 1960 nr 30 poz. 168). Dodatkowo art. 80 Konstytucji stwierdza, że "każdy ma prawo wystąpienia (...) do Rzecznika Praw Obywatelskich z wnioskiem o pomoc w ochronie swoich wolności lub praw naruszonych przez organy władzy publicznej". Znajduje to swoje potwierdzenie w art. 9 Ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich (Dz. U. 1987 nr 21 poz. 123), zgodnie z którym Rzecznik Praw Obywatelskich podejmuje czynności między innymi na wniosek obywateli lub ich organizacji. Na gruncie prawa europejskiego prawo składania petycji do Parlamentu Europejskiego zapewnia art. 194 Traktatu WE.
Istnieje także możliwość włączenia się obywateli w trwające prace legislacyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o działalności lobbingowej w procesie stanowienia prawa (Dz.U. 2005 nr 169 poz. 1414 ). 

Poniżej zamieszczam zestawienie składanych przeze mnie petycji, skarg, wniosków oraz pism składanych w związku ze zgłoszeniem zainteresowania pracami nad projektami aktów prawnych, a także inne dokumenty związane z moją aktywnością obywatelską:

Petycja, skarga, wniosek lub pismo złożone w związku z pracami nad projektem aktu prawnego

Odpowiedź organu lub komentarz do sposobu załatwienia sprawy

Wezwanie Rady Miejskiej w Mszczonowie do usunięcia naruszenia prawa w Statucie Gminy Mszczonów w zakresie zapisów dotyczących udostępniania informacji publicznej Radni powołują komisję do zmiany statutu z jednoczesnym zapewnieniem, że statut był zgodny z prawem w dacie jego uchwalenia - czytaj pismo

Komentarz: Ustawa o samorządzie gminnym, na mocy której wystosowano wezwanie do usunięcia prawa, przewiduje miesięczny czas na usunięcie naruszenia, po opływie którego wzywający ma kolejne 30 dni na złożenie skargi do sądu. Powołanie Komisji Statutowej nie czyni zadość warunkom tego przepisu. Wobec podjęcia czynności naprawczych przez Radę Miejską zrezygnowano jednak ze składania skargi do sądu.
Niezgodne z prawdą jest także twierdzenie, że statut gminy Mszczonów był zgodny z prawem w dacie jego uchwalenia. W wezwaniu zarzucono bowiem niezgodność z zapisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, które weszły w życie przed uchwaleniem statutu. Powołano się także na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, sygn. akt K 38/01, wydane także jeszcze przed uchwaleniem statutu.
Wniosek do Wojewody Mazowieckiego w sprawie niezgodnego z prawem zarządzenia Burmistrza Mszczonowa o ustaleniu opłat za udostępnienie informacji publicznej oraz niezgodnych z prawem zapisów Statutu Gminy Mszczonów, dotyczących udostępniania informacji publicznej 1. Burmistrz uchyla zarządzenie, zaś wojewoda stwierdza, że nie ma kompetencji do badania statutu gminy ze względu na upływ czasu - czytaj pismo

2. Wojewoda wszczyna postępowanie nadzorcze w sprawie zarządzenia Burmistrza Mszczonowa - czytaj pismo

Komentarz: Ustawa o samorządzie gminnym określa termin do wydania przez wojewodę rozstrzygnięcia nadzorczego w sprawie statutu gminy i termin rzeczywiście już upłynął. Jednak art. 93 ust. 1 tejże ustawy pozwala wojewodzie zaskarżyć do sądu administracyjnego niezgodną z prawem uchwałę także po upływie tego terminu (wówczas o uchyleniu uchwały decyduje sąd, a nie sam wojewoda), o co zresztą wnosiłem. Nieprawidłowe wydaje się zatem stwierdzenie o braku kompetencji wojewody w niniejszej sprawie.
Wniosek do Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie niekonstytucyjności dopuszczenia obcojęzycznych dokumentów rejestracji samochodu w obrocie prawnym w Polsce "Rzecznik nie znajduje podstaw do podjęcia sprawy do prowadzenia" - czytaj pismo

Komentarz: W piśmie do RPO postawiłem zarzut niekonstytucyjności dopuszczenia w postępowaniu administracyjnym dowodu w postaci dokumentu obcojęzycznego bez jego tłumaczenia na język polski jako język urzędowy. W odpowiedzi RPO kluczowe wydają się przywołane orzeczenia NSA - sygn. akt I GSK 163/11 i I GSK 164/11, w świetle których dowodem w postępowaniu administracyjnym jest sam dokument obcojęzyczny, zaś tłumaczenia wymaga się jedynie w celu ustalenia jego treści (z której mogą wynikać skutki prawne). W przypadku dokumentów zunifikowanych ustalenie treści nie musi następować poprzez tłumaczenie, ponieważ ich treść jest - zdaniem NSA - zrozumiała dla polskiego organu administracji. Wydaje się zatem, że NSA uznał tłumaczenie jedynie za jeden z możliwych sposobów (nie zaś za wyłączny sposób) ustalenia treści dokumentu obcojęzycznego w polskim urzędzie. Należy przyjąć, że innym sposobem może być porównanie dokumentu ze zunifikowanym wzorem opublikowanym w odnośnych aktach prawnych, obowiązujących w Polsce.

Pismo do członków sejmowej podkomisji stałej do spraw nowelizacji prawa cywilnego (podkomisja komisji nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach) w sprawie druku nr 2678 (Sejm VII kadencji)

Pismo do Ministra Sprawiedliwości w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks cywilny, ustawy - Kodeks postępowania cywilnego i niektórych innych ustaw

1. Przesłano drogą elektroniczną indywidualnie do następujących posłów na Sejm RP: Barbara Bartuś, Borys Budka, Michał Kabaciński, Robert Kropiwnicki, Witold Pahl, Małgorzata Sekuła-Szmajdzińska, Józef Zych (posłowie Sejmu VII kadencji)

2. Przekazane w ramach procedury lobbingowej - zgłoszenie spóźnione, zwrócone przez organ - czytaj pismo

Stenogram z wysłuchania publicznego w Sejmie w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustaw regulujących warunki dostępu do niektórych zawodów
(VII kadencja, druk nr 2331)

Pismo do Ministra Sprawiedliwości w sprawie projektu ustawy o zmianie ustaw regulujących warunki dostępu do wykonywania niektórych zawodów (nowy tekst projektu z dnia 13.12.2013 r.) Przekazane w ramach procedury lobbingowej - opublikowano w Biuletynie Informacji Publicznej
Pismo do Ministra Sprawiedliwości w sprawie projektu ustawy o zmianie ustaw regulujących warunki dostępu do wykonywania niektórych zawodów (projekt z dnia 18.06.2013 r.) Projektodawca "nie podziela obaw" - czytaj pismo
Przekazane w ramach procedury lobbingowej - opublikowano w Biuletynie Informacji Publicznej

Wniosek do Ministra Sprawiedliwości w sprawie zmian legislacyjnych w przepisach dotyczących wykonywania zawodu przez tłumacza przysięgłego

1. postulat udostępniania akt "nie wydaje się uzasadniony" - czytaj pismo
2. postulaty "zostaną wzięte pod uwagę" -czytaj pismo

Petycja do PE w sprawie ochrony dóbr kultury w posiadaniu kościołów w Polsce

1. petycja przekazana do Komisji Kultury i Edukacji - czytaj pismo
2. wpłynęło do Komisji Petycji - czytaj pismo

Skarga do Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych na działalność AP w Grodzisku Mazowieckim

1. czytaj odpowiedź NDAP
2. NDAP wszczęła postępowanie wyjaśniające - czytaj pismo

Komentarz: AP w Grodzisku Mazowieckim zarzucałem w istocie opieszałość w udostępnianiu dokumentów do badań genealogicznych i w wydawaniu ich reprodukcji. W odpowiedzi NDAP kluczowe wydaje się stwierdzenie, iż w zakresie tych czynności archiwa państwowe nie są - jak błędnie przyjąłem - związane terminami załatwiania spraw określonymi w kodeksie postępowania administracyjnego. Wbrew stanowisku NDAP nie ma natomiast znaczenia brak poniesienia przeze mnie osobiście rzeczywistej szkody, ponieważ zgodnie z art. 221 § 3 kpa skarga na działalność organu administracji może być składana także w interesie publicznym.

 

Powrót na stronę główną

Copyright (c) 2010-2015 by Radosław Botev. Wszelkie prawa zastrzeżone.